What is the Transparency register?
Το Μητρώο Διαφάνειας είναι μια βάση δεδομένων για «εκπροσώπους ομάδων συμφερόντων» (οργανώσεις, ενώσεις, ομάδες και αυτοαπασχολούμενα άτομα) που ασκούν δραστηριότητες με στόχο να επηρεάσουν τις πολιτικές και τη διαδικασία λήψης αποφάσεων της ΕΕ.
Το Μητρώο έχει σχεδιαστεί έτσι ώστε να παρουσιάζει στο κοινό ποια συμφέροντα εκπροσωπούνται σε επίπεδο ΕΕ, από ποιον εκπροσωπούνται και για λογαριασμό τίνος, καθώς και τους πόρους που διατίθενται για αυτές τις δραστηριότητες (π.χ. οικονομική στήριξη, δωρεές, χορηγίες κ.λπ.). Το Μητρώο έχει τα ακόλουθα βασικά χαρακτηριστικά:
- Έναν δημόσιο ιστότοπο, όπου οι εκπρόσωποι ομάδων συμφερόντων καταχωρίζουν επικαιροποιημένες πληροφορίες σχετικά με τις δραστηριότητές τους σε επίπεδο ΕΕ·
- Έναν κώδικα δεοντολογίας που διέπει τον τρόπο αλληλεπίδρασης των εκπροσώπων ομάδων συμφερόντων με τα θεσμικά όργανα της ΕΕ·
- Έναν μηχανισμό υποβολής καταγγελιών που επιτρέπει σε οποιονδήποτε να κινεί διοικητική έρευνα σχετικά με εικαζόμενες περιπτώσεις στις οποίες εγγεγραμμένοι εκπρόσωποι ομάδων συμφερόντων δεν τηρούν τον κώδικα.
Μητρώο Διαφάνειας
Χιλιάδες ομάδες και οργανώσεις, όπως ΜΚΟ και δεξαμενές σκέψης ή εταιρείες και εμπορικοί φορείς, καθώς και πλατφόρμες πολιτών, προσπαθούν να επηρεάσουν τον τρόπο που νομοθετεί η Ευρωπαϊκή Ένωση.
Στόχος τους είναι να βοηθήσουν τους θεσμούς της ΕΕ να χαράξουν πολιτικές που ανταποκρίνονται στις ανάγκες και την πραγματικότητα της κοινωνίας ή ενός κλάδου, σκοπού ή επιχείρησης που εκπροσωπούν.
Αυτή είναι μια νόμιμη και απαραίτητη πτυχή της δημοκρατικής διαδικασίας λήψης αποφάσεων Όλοι πρέπει να μπορούν να την ακολουθούν και να εκφράζουν τη γνώμη τους.
To Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο και η Επιτροπή συνεργάζονται για μια διαφανή και δεοντολογική άσκηση λόμπινγκ, ώστε η διαδικασία να ασκείται πιο υπεύθυνα.
Το Μητρώο Διαφάνειας σχεδιάστηκε για να δείξει ποια συμφέροντα εκπροσωπούνται σε επίπεδο ΕΕ ανά πάσα στιγμή.
Είναι μια online δημόσια βάση δεδομένων όπου εγγράφονται ομάδες συμφερόντων και δηλώνουν δημόσια ποιες είναι, ποιους εκπροσωπούν, ποιες πολιτικές της ΕΕ θέλουν να επηρεάσουν, πώς χρηματοδοτούνται και τους πόρους που αφιερώνουν.
Το 2021, η εγγραφή έγινε de facto υποχρεωτική.
Αυτό ισχύει για κάθε εκπρόσωπο συμφερόντων που έρχεται σε άμεση επαφή με τους θεσμούς τις ΕΕ.
Π.χ. μόνο οι εγγεγραμμένοι έχουν πρόσβαση στους χώρους των θεσμών για να συναντήσουν μέλη, επιτρόπους, δημόσιους λειτουργούς και να συμμετάσχουν σε πάνελ εμπειρογνωμόνων.
Καλύπτει συνεδριάσεις και εκδηλώσεις, όπως τηλεδιασκέψεις, που στοχεύουν να επηρεάσουν τη λήψη αποφάσεων.
Όλοι οι εγγεγραμμένοι εκπρόσωποι πρέπει να υπογράψουν έναν κώδικα δεοντολογίας.
Δημιουργούν ένα online προφίλ για τις δραστηριότητες λόμπινγκ και συνηγορίας τους σε επίσημη γλώσσα της ΕΕ και είναι υπεύθυνοι για την ακρίβεια και επικαιροποίηση των πληροφοριών.
Κάθε νέα οργάνωση που υποβάλει αίτηση για εγγραφή ελέγχεται.
Μια οργάνωση μπορεί να διαγραφεί από τη βάση δεδομένων για διάστημα έως και δύο ετών αν δεν συμμορφώνεται με τον κώδικα δεοντολογίας.
Μια δεκαετία μετά το πρώτο διαθεσμικό Μητρώο Διαφάνειας, πάνω από 12.000 εκπρόσωποι συμφερόντων είναι πλέον εγγεγραμμένοι.
Το Μητρώο Διαφάνειας διασφαλίζει μεγαλύτερο έλεγχο του λόμπινγκ, καλύπτοντας τους λομπίστες αλλά και τους ευρωβουλευτές και δημόσιους λειτουργούς που τους συναντούν.
Έτσι, η διαφάνεια του λόμπινγκ προάγει την ισορροπημένη εκπροσώπηση και την αποφυγή αθέμιτης πίεσης ή προνομιακής πρόσβασης σε πληροφορίες ή λήπτες αποφάσεων και ενημερώνει το κοινό για όσους συμμετέχουν στη χάραξη πολιτικών στην ΕΕ.
Σήμερα, το Μητρώο Διαφάνειας είναι ένα αξιόπιστο εργαλείο για να επιτευχθεί μια πιο ισχυρή και ανοιχτή ευρωπαϊκή δημοκρατία.
Ανοικτός διάλογος
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή λειτουργούν με ανοικτό και διαφανή τρόπο στον τακτικό τους διάλογο με εκπροσώπους ομάδων συμφερόντων και την κοινωνία των πολιτών.
Τα εν λόγω θεσμικά όργανα της ΕΕ αλληλεπιδρούν με ευρύ φάσμα οργανώσεων και ομάδων οι οποίες εκπροσωπούν συγκεκριμένα συμφέροντα. Πρόκειται για ένα νόμιμο και αναγκαίο μέρος της διαδικασίας λήψης αποφάσεων, το οποίο εξασφαλίζει ότι οι πολιτικές της ΕΕ αντανακλούν τις πραγματικές ανάγκες της κοινωνίας.
Ωστόσο, η διαδικασία αυτή πρέπει να είναι ανοικτή, ώστε να διασφαλίζεται η ορθή άσκηση του δημόσιου ελέγχου και η λογοδοσία των θεσμικών οργάνων της ΕΕ προς τους Ευρωπαίους πολίτες.
Όσο πιο ανοικτή είναι η διαδικασία, τόσο ευκολότερα διασφαλίζεται η ισόρροπη εκπροσώπηση από όλες τις ομάδες συμφερόντων και αποφεύγεται η άσκηση αδικαιολόγητων πιέσεων ή η προνομιακή πρόσβαση ορισμένων μερών σε πληροφορίες ή σε φορείς λήψης αποφάσεων.
Οι κανόνες και οι αρχές που διέπουν το Μητρώο καθορίζονται σε διοργανική συμφωνία μεταξύ του Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Επιτροπής.
Ειδήσεις
Από την 1η Σεπτεμβρίου 2025 ισχύουν νέοι κανόνες για τις συναντήσεις με εκπροσώπους ομάδων συμφερόντων.
From now on, the Register will automatically compare the financial information given by clients and intermediaries.
This will help to improve data quality and spot possible inconsistencies in their declarations.
NEW: Transparency Register gets a new feature – Re-activation of removed registrations with the same registration (REG) number